SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ THÀNH PHỐ CẦN THƠ

Đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia

Làm lạnh gạo trong bối cảnh trái đất nóng lên toàn cầu

[25/01/2026 16:30]

Trong bối cảnh nhiệt đới hóa và biến đổi lượng mưa toàn cầu, lúa—một trong những cây trồng chính nuôi sống hàng tỷ người—đang phải thích nghi với điều kiện thời tiết ngày càng khắc nghiệt.

Nhiệt độ cao đẩy nhanh bốc hơi, làm đất khô và ảnh hưởng đến quá trình nảy mầm cũng như phát triển cây; biến đổi mô hình thời tiết có thể mang đến cả vùng đất lạnh bất ngờ. Các nhà khoa học đang kết hợp di truyền học và quản lý nông nghiệp để tìm ra các giống lúa có khả năng chống chịu tốt hơn và phát triển mạnh trong những điều kiện chưa lường trước được.

Phương pháp nghiên cứu, hai nghiên cứu mới đánh giá nhạy cảm với nhiệt độ ở các giống lúa và thử nghiệm các phương pháp khác nhau để cải thiện khả năng chịu nhiệt–chịu hạn. Một hướng tập trung vào chỉnh sửa và điều chỉnh biểu hiện gene liên quan đến stress nhiệt, hướng kia khai thác tương tác giữa genotype và environment (G×E) thông qua quản lý môi trường và nền tảng giống.

Kết quả ban đầu cho thấy nhiều giống có cơ chế bảo vệ tế bào và điều hòa nước tốt hơn ở nhiệt độ cao, mở đường cho chọn lọc giống mục tiêu và can thiệp hợp lý. Những tiến bộ này mở ra một chiến lược tổng thể: kết hợp cải thiện giống, tối ưu quản lý ngập úng và nhiệt độ, cùng với sử dụng các marker di truyền để nâng hiệu quả chọn lọc. Định hướng nghiên cứu tương lai có thể tập trung vào sự phối hợp giữa biện pháp sinh học và nông học quản lý nhằm phát triển các giống lúa có khả năng thích nghi mạnh với biến đổi khí hậu, duy trì năng suất và an ninh lương thực trên quy mô toàn cầu.

https://www.smsfoundation.org
Bản quyền @ 2017 thuộc về Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Cần Thơ
Địa chỉ: Số 02, Lý Thường kiệt, phường Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ
Điện thoại: 0292.3820674, Fax: 0292.3821471; Email: sokhcn@cantho.gov.vn
Trưởng Ban biên tập: Ông Trần Đông Phương An - Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Cần Thơ