Ngày 21/8, tại Hà Nội, Bộ Công Thương tổ chức Hội nghị theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến nhằm sơ kết tình hình triển khai Nghị định số 57/2025/NĐ-CP về cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) và Nghị định số 58/2025/NĐ-CP về cơ chế phát triển điện năng lượng tái tạo, năng lượng mới. Hội nghị do Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long chủ trì, với sự tham gia của đại diện các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp và Tập đoàn Điện lực Việt Nam.

Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long cho biết, hai nghị định được ban hành từ tháng 3/2025 và ngay sau đó Bộ Công Thương đã khẩn trương xây dựng, ban hành nhiều văn bản hướng dẫn nhằm sớm đưa chính sách vào thực tiễn. Tuy nhiên, qua quá trình triển khai, một số khó khăn, vướng mắc đã bộc lộ, đòi hỏi cần tổ chức rà soát, đánh giá kỹ lưỡng để tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách. Việc lắng nghe ý kiến từ địa phương, doanh nghiệp và các tổ chức liên quan được xác định là yêu cầu quan trọng nhằm tháo gỡ rào cản, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động mua bán điện trực tiếp và phát triển năng lượng tái tạo.

Báo cáo tại hội nghị, Cục trưởng Cục Điện lực Phạm Nguyên Hùng cho biết, việc triển khai Nghị định 57 và Nghị định 58 bước đầu đã hình thành hành lang pháp lý tương đối đồng bộ, góp phần thúc đẩy các hoạt động điện lực trên phạm vi cả nước. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện, Cục Điện lực đã tiếp nhận nhiều phản ánh từ địa phương và cộng đồng doanh nghiệp liên quan đến một số nội dung cụ thể của hai nghị định.

Đối với Nghị định số 57 về cơ chế DPPA, ông Phạm Nguyên Hùng cho biết hiện còn ba nhóm vấn đề đang được các bên quan tâm, gồm: khung giá bán điện trong cơ chế mua bán điện trực tiếp thông qua lưới kết nối riêng; chi phí thanh toán bù trừ chênh lệch trong trường hợp giao dịch qua lưới điện quốc gia; và thủ tục cấp Giấy chứng nhận đăng ký phát triển điện mặt trời mái nhà. Cục Điện lực nhận định, cần tiếp tục xây dựng khung giá phù hợp với quy định của Luật Điện lực năm 2024, đồng thời đánh giá đầy đủ tác động của việc điều chỉnh hoặc loại bỏ chi phí bù trừ chênh lệch trước khi đưa ra quyết định chính thức.

Liên quan đến Nghị định số 58, hai nội dung chính được tập trung thảo luận là chính sách phát triển nguồn điện tự sản xuất, tự tiêu thụ và cơ chế phát triển điện gió ngoài khơi. Đối với điện mặt trời mái nhà, nhiều doanh nghiệp kiến nghị mở rộng đối tượng được mua sản lượng điện dư, đồng thời bổ sung quy định về lắp đặt thiết bị giám sát, điều khiển phù hợp với quy mô công suất nhằm tránh lãng phí và bảo đảm vận hành an toàn. Một số ý kiến cũng đề xuất giao UBND cấp xã là cơ quan tiếp nhận thông báo phát triển nguồn điện để phù hợp với mô hình chính quyền hai cấp, qua đó đơn giản hóa thủ tục hành chính.

Đối với điện gió ngoài khơi, đại diện doanh nghiệp đề nghị làm rõ các điều kiện để dự án được hưởng chính sách ưu đãi; bổ sung quy định liên quan đến đề án khảo sát, giới hạn diện tích khu vực biển khảo sát, bảo đảm phù hợp với thực tiễn triển khai và thông lệ quốc tế.

Cục Điện lực cho biết sẽ tổng hợp đầy đủ ý kiến tại hội nghị, báo cáo lãnh đạo Bộ Công Thương trình Chính phủ xem xét sửa đổi, bổ sung các nghị định theo trình tự, thủ tục rút gọn quy định tại Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025 (sửa đổi). Một số nội dung khác như thẩm quyền tổ chức đấu thầu, mở rộng đối tượng triển khai dự án điện gió ngoài khơi, hay cơ chế đàm phán hợp đồng mua bán điện sẽ tiếp tục được nghiên cứu, đánh giá kỹ trong quá trình xây dựng nghị định sửa đổi.

Để phục vụ công tác hoàn thiện chính sách, Cục Điện lực đề nghị các địa phương khẩn trương gửi ý kiến theo yêu cầu tại Văn bản số 6045/BCT-ĐL ngày 14/8/2025 về việc rà soát khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai hai nghị định. Tập đoàn Điện lực Việt Nam cũng được đề nghị sớm có phản hồi chính thức liên quan đến chi phí thanh toán bù trừ chênh lệch trong cơ chế DPPA qua lưới điện quốc gia.

Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố tăng cường kiểm tra, giám sát việc triển khai cơ chế mua bán điện trực tiếp và phát triển năng lượng tái tạo

Tại hội nghị, đại diện nhiều địa phương và doanh nghiệp đã trao đổi thẳng thắn về những khó khăn phát sinh trong thực tiễn triển khai, tập trung vào các vấn đề như khung giá bán điện DPPA, chi phí bù trừ chênh lệch, thủ tục cấp giấy chứng nhận điện mặt trời mái nhà và điều kiện hưởng ưu đãi đối với dự án điện gió ngoài khơi. Các ý kiến cho rằng, bên cạnh những kết quả ban đầu tích cực, vẫn còn nhiều nội dung cần tiếp tục nghiên cứu, điều chỉnh để bảo đảm tính minh bạch, khả thi và phù hợp với thực tiễn.

Kết luận hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long ghi nhận sự tham gia tích cực và các ý kiến đóng góp của địa phương, doanh nghiệp và EVN. Thứ trưởng yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tăng cường vai trò quản lý nhà nước, chủ động tổ chức kiểm tra, giám sát việc triển khai cơ chế mua bán điện trực tiếp và phát triển năng lượng tái tạo, năng lượng mới trên địa bàn. Đồng thời, các địa phương cần khẩn trương gửi báo cáo nêu rõ khó khăn, vướng mắc và kiến nghị cụ thể để Bộ Công Thương tổng hợp, xem xét.

Thứ trưởng cũng đề nghị Tập đoàn Điện lực Việt Nam sớm có ý kiến chính thức về đề xuất điều chỉnh chi phí thanh toán bù trừ chênh lệch trong cơ chế DPPA qua lưới điện quốc gia; chỉ đạo các đơn vị trực thuộc theo dõi sát tình hình triển khai, kịp thời báo cáo các vấn đề phát sinh và thực hiện đầy đủ chế độ báo cáo theo quy định.