Theo đánh giá của các cơ quan chuyên môn trên địa bàn các xã, phường (thuộc địa bàn tỉnh Sóc Trăng cũ), đến cuối năm 2025, khả năng cung cấp nước sạch tại khu vực đô thị chỉ đáp ứng khoảng 80% nhu cầu của người dân; trong khi đó, tỷ lệ cấp nước sinh hoạt nông thôn mới đạt khoảng 68%, còn lại 32% số hộ dân chưa có nước sạch sử dụng. Nhiều khu vực dù đã có hệ thống cấp nước nhưng nguồn nước vẫn chưa bảo đảm cả về số lượng lẫn chất lượng, nhất là trong điều kiện hạn hán và xâm nhập mặn ngày càng gay gắt.

Trước tình hình đó, UBND thành phố yêu cầu các sở, ban, ngành, UBND xã – phường và các đơn vị cấp nước khẩn trương triển khai đồng bộ các giải pháp cấp bách nhằm bảo đảm nguồn nước sinh hoạt cho người dân trong suốt mùa khô năm 2026 và trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ sắp tới.

UBND thành phố yêu cầu các đơn vị cấp nước phải chủ động kiểm tra toàn bộ hệ thống trạm cấp nước, nhà máy nước và mạng lưới đường ống để kịp thời sửa chữa, bảo trì, nâng cấp, bảo đảm cung cấp nước liên tục, ổn định và hạn chế tối đa sự cố. Các giếng khoan dự phòng cần được vận hành định kỳ để luôn trong trạng thái sẵn sàng khai thác khi xâm nhập mặn xảy ra. Đối với những khu vực dân cư phân tán, chưa có đường ống cấp nước, các đơn vị cấp nước phải cân đối nguồn lực để mở rộng mạng lưới, đáp ứng nhu cầu thiết yếu của người dân.

Cần Thơ triển khai đồng bộ các giải pháp để đáp ứng nhu cầu sử dụng nước sạch cho nhân dân.

Trong trường hợp hạn hán hoặc xâm nhập mặn gây thiếu nước nghiêm trọng, UBND thành phố cho phép các đơn vị cấp nước được khai thác vượt lưu lượng ghi trong giấy phép, nhưng phải bảo đảm không vượt quá công suất thiết kế và không làm ảnh hưởng đến chất lượng nước. Việc khai thác vượt lưu lượng phải được báo cáo Sở Nông nghiệp và Môi trường trước 3 ngày và chỉ được thực hiện đến hết quý I/2026; đồng thời, các đơn vị phải hoàn thiện hồ sơ đề nghị cấp phép nâng công suất trong quý II/2026.

Đối với các khu vực bị thiếu nước hoàn toàn hoặc thiếu nước cục bộ, UBND thành phố yêu cầu các đơn vị cấp nước chuẩn bị sẵn sàng xe bồn và mở các điểm cấp nước miễn phí, ưu tiên cung cấp cho bệnh viện, trường học và các khu dân cư trọng điểm. Trường hợp phải cấp nước luân phiên, các đơn vị phải phối hợp với UBND xã, phường để xây dựng khung giờ hợp lý và thông báo công khai cho người dân.

UBND thành phố giao Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn rà soát toàn bộ các trạm cấp nước tại các xã, phường thuộc địa bàn Sóc Trăng cũ; khẩn trương khắc phục các trạm xuống cấp, kiểm tra tình trạng giếng khoan và đề xuất khoan bổ sung khi cần thiết. UBND thành phố chấp thuận cho Trung tâm khoan bổ sung 01–02 giếng mới tại mỗi trạm để dự phòng khai thác khi giếng hiện hữu bị quá tải.

Đối với các giếng khoan thăm dò đã được cấp phép nhưng chưa hoàn thành hồ sơ khai thác, UBND thành phố cho phép vận hành tạm thời đến hết tháng 4/2026 nhằm bảo đảm cung cấp nước cho người dân. Riêng 04 trạm thuộc Dự án thành phần số 02 của tỉnh Sóc Trăng, UBND thành phố cho phép đưa vào vận hành tạm thời để phục vụ người dân vùng hạn, mặn tại huyện Cù Lao Dung và thị xã Vĩnh Châu cũ. 

UBND xã, phường được giao đẩy mạnh tuyên truyền về tình hình hạn hán, hướng dẫn người dân tích trữ nước ngọt an toàn và sử dụng tiết kiệm; đồng thời chủ động phối hợp với lực lượng phòng cháy chữa cháy và các đơn vị liên quan để huy động xe bồn, bể chứa di động phục vụ cấp nước cho người dân. Các địa phương phải thông báo công khai lịch cấp nước tạm thời hoặc cấp nước luân phiên (nếu có), bảo đảm người dân dễ dàng tiếp cận thông tin.

Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao phối hợp Đài Khí tượng Thủy văn thành phố theo dõi diễn biến thời tiết, nguồn nước và tình hình xâm nhập mặn để kịp thời cung cấp thông tin cho các địa phương và đơn vị cấp nước; đồng thời hướng dẫn các đơn vị thực hiện đầy đủ thủ tục liên quan đến các công trình cấp nước khẩn cấp theo quy định pháp luật về tài nguyên nước.

Sở Xây dựng có trách nhiệm chỉ đạo các đơn vị cung cấp nước kiểm tra, sửa chữa hệ thống cấp nước đô thị; xây dựng phương án khai thác nguồn nước dự phòng và kế hoạch cấp nước an toàn trong trường hợp xảy ra sự cố ô nhiễm nguồn nước hoặc thiếu nước. Sở Y tế phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức lấy mẫu nước tại các khu vực bị ảnh hưởng để kiểm tra chất lượng; nếu phát hiện nước không đạt chuẩn phải yêu cầu khắc phục ngay và hướng dẫn người dân biện pháp xử lý tạm thời.

UBND thành phố yêu cầu tất cả các sở, ngành, UBND xã, phường và các đơn vị cấp nước nghiêm túc triển khai các nhiệm vụ được giao; kịp thời báo cáo khó khăn, vướng mắc để được xem xét, chỉ đạo. Việc bảo đảm nguồn nước sinh hoạt trong mùa khô năm 2026 là nhiệm vụ cấp bách, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với đời sống người dân và sự ổn định xã hội trên địa bàn thành phố.

TP. Cần Thơ duy trì các điểm cấp nước miễn phí, đảm bảo nguồn nước cho người dân ứng phó hạn mặn. 

Trước đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã đề xuất giai đoạn 2026 – 2030, danh mục đầu tư ưu tiên các công trình cấp nước sạch nông thôn với tổng vốn trên 1.000 tỷ đồng. Kế hoạch bao gồm: đầu tư 22 công trình cấp nước quy mô lớn, liên xã. Ưu tiên khai thác nước mặt (công suất dưới 50.000 m3/ngày đêm) tại những vùng có nguồn nước mặt thuận lợi nhằm hạn chế tối đa việc khai thác nước dưới đất, chống sụt lún và bảo vệ tài nguyên.

Nâng cấp, cải tạo và mở rộng mạng lưới đường ống để thay thế các ống cũ có đường kính nhỏ (D34mm, D49mm) vốn không đảm bảo áp lực và lưu lượng. Một trong những giải pháp lâu dài là đấu nối, mua nước sạch từ Công ty cổ phần Nước Aquaone Hậu Giang để cấp cho vùng Trần Đề và Vĩnh Châu. Tuy nhiên, đây là một thách thức lớn về mặt hạ tầng và tài chính. Qua khảo sát sơ bộ, để thực hiện phương án này, cần đầu tư gần 100km tuyến ống truyền tải chính và hơn 600km tuyến ống nhánh để phủ kín các xã, phường. Tổng mức đầu tư riêng cho hệ thống đường ống truyền tải này ước tính khoảng trên 6.000 tỷ đồng. 

Trong thời gian chờ đợi các dự án lớn hoàn thành, TP. Cần Thơ khuyến cáo người dân cần sử dụng nước tiết kiệm, có biện pháp trữ nước an toàn và chia sẻ khó khăn với ngành chức năng trong các khung giờ cao điểm. Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn sẽ duy trì các điểm cấp nước miễn phí, đảm bảo không để người dân ven biển phải sống trong cảnh thiếu nước sinh hoạt giữa mùa khô hạn./.

Ngọc Ánh