SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ THÀNH PHỐ CẦN THƠ

Đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia

Ảnh hưởng của nồng độ các chất điều hòa sinh trưởng thực vật và thời gian chiếu sáng đến quá trình nhân giống in vitro cây dâu tây (Fragaria x ananassa Duch.)

[09/02/2026 21:46]

Dâu tây (Fragaria x ananassa Duch.) là loại quả có hương thơm đặc trưng, màu đỏ tươi, mọng nước và vị ngọt, được trồng và tiêu thụ phổ biến. Hàm lượng khoáng chất như Ca, K, Fe, Mn và các vitamin A, B nhóm và đặc biệt là vitamin C cao hơn cả cam và dưa hấu.

Quả dâu tây còn chứa anthocyanin và fisetin, có tác dụng chống oxy hóa và bảo vệ tế bào khỏi lão hóa; ellagic acid có khả năng chống ung thư, làm tăng thêm giá trị dinh dưỡng và y học cho loại trái cây này (Cordenunsi et al., Muthukumaran et al.).

Ảnh minh họa

Giống Hana Nhật Bản nổi tiếng với quả hình cầu hoặc nón cụt, ít dập nát, có kích thước và khối lượng điển hình: đường kính 2,5–3,5 cm, khối lượng 15–25 g, tỷ lệ brix từ 8–12. Lá xanh đậm, bóng nhẵn và có lông tơ. Nhân giống hiện đại từ nuôi cấy mô (in vitro) được ưu tiên để khắc phục nhược điểm của gieo tươi và tách cây con từ ngó mẹ (tỷ lệ nhân và đồng đều thấp, dễ thoái hóa giống theo thời gian). Việc ứng dụng nuôi cấy mô cho phép sản xuất số lượng lớn cây giống đồng nhất về di truyền từ nguồn mẫu sạch bệnh và hạn chế nguồn bệnh, đồng thời giảm chi phí và nâng cao lợi nhuận.

Nghiên cứu đã tập trung tối ưu hóa các chất điều hòa sinh trưởng (2,4-D; BA; IBA; NAA), thời gian chiếu sáng và môi trường Murashige & Skoog (MS) để tạo mô sẹo, nhân nhanh chồi và phát triển rễ ở dâu tây. Kết quả nổi bật cho thấy, MS bổ sung 2,0 mg/L 2,4-D cho điều kiện không sáng đạt tỷ lệ tạo mô sẹo cao nhất (69,3%), với khối lượng mô sẹo 254,8 mg tại 49 ngày sau cấy. Tổ hợp 0,5 mg/L BA + 0,5 mg/L IBA cho tỷ lệ nhân chồi tốt nhất (11,9 lần), chiều cao chồi 3,8 cm, 40,0 lá mỗi cụm chồi, và khối lượng tươi 2,4 g sau 42 ngày nuôi cấy. Cuối cùng, MS bổ sung 0,1 mg/L NAA cho tỷ lệ ra rễ cao nhất (100%), 17,3 rễ/cây, chiều dài rễ 2,5 cm, cổ rễ 2,5 mm, chiều cao cây 5,2 cm và 5,6 lá/cây tại 21 ngày sau cấy.

Tạp chí Nông nghiệp và Phát triển 24(5)/2025 (dtnkhanh)
Bản quyền @ 2017 thuộc về Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Cần Thơ
Địa chỉ: Số 02, Lý Thường kiệt, phường Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ
Điện thoại: 0292.3820674, Fax: 0292.3821471; Email: sokhcn@cantho.gov.vn
Trưởng Ban biên tập: Ông Trần Đông Phương An - Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Cần Thơ