Theo kết quả nghiên cứu của Nguyen et al. (2019), ĐBSCL có 7 tầng chứa nước và đang khai thác 6 tầng, với tầng chứa nước Pleistocen và phức hệ Pliocen chiếm tới 93,9% tổng số giếng khoan. Đối với vùng ven biển, thiếu nước mặt buộc phải khai thác và sử dụng nguồn nước dưới đất để đáp ứng nhu cầu sinh hoạt và phát triển kinh tế - xã hội, song việc khai thác thiếu kiểm soát đã tác động đến chất lượng và lưu lượng của nguồn nước này.

Ảnh minh họa

Trong bối cảnh ven biển ĐBSCL, nhận thức của người dân về tác động của khai thác đối với sự bền vững của nguồn nước dưới đất còn hạn chế và ảnh hưởng tới công tác quản lý tài nguyên. Các kết quả từ các công trình gần đây (Phan et al., 2015; Tran et al., 2017) nhấn mạnh tầm quan trọng của yếu tố nhận thức và quản trị để giảm thiểu tác động và kiểm soát khai thác. Mới nhất, nghiên cứu của Nguyen et al. (2022) nhấn mạnh các yếu tố quyết định sự biến động chất lượng nước dưới đất ở ĐBSCL gồm khí hậu và nước biển dâng ảnh hưởng tới phân bố tầng chứa nước; thấm xuyên và điều hòa của mảng nước dưới đất; và động lực dòng ngầm khi khai thác, cho thấy xu hướng tăng TDS và mặn hóa các tầng chứa nước.

Nghiên cứu tại tỉnh Cà Mau (2015–2023) dựa trên 38 giếng khoan và phân tích thống kê mô tả so với QCVN 09:2023/BTNMT cho thấy chất lượng nước dưới đất có biến động theo tầng khai thác và seasonal, nhưng đang có xu hướng cải thiện. Hầu hết các chỉ tiêu nằm trong ngưỡng cho phép, ngoại trừ N-NH4+ và tổng Coliform. Các chỉ số GWQI, CPI và HPI cho thấy nước dưới đất ở Cà Mau vẫn ở ngưỡng an toàn và phù hợp với mục đích sử dụng.