SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ THÀNH PHỐ CẦN THƠ

Đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia

Công nghệ mới: “X-ray” thế hệ mới giúp quan sát chip điện tử khi đang hoạt động

[20/03/2026 15:28]

Vừa qua, một nhóm nghiên cứu quốc tế vừa công bố bước đột phá cho phép các nhà khoa học quan sát hoạt động bên trong chip điện tử ngay khi chúng đang chạy, mà không cần tháo rời hay tắt nguồn.

Công nghệ này sử dụng sóng terahertz (THz) – dạng bức xạ điện từ an toàn, không ion hóa – để phát hiện những chuyển động cực nhỏ của điện tích bên trong các linh kiện bán dẫn đã được đóng gói.

“Chúng tôi có thể quan sát hoạt động điện bên trong một thiết bị bán dẫn đang vận hành, từ bên ngoài, mà không gây hư hại hay gián đoạn,” Giáo sư Withawat Withayachumnankul, Đại học Adelaide, chia sẻ.

Đội ngũ nghiên cứu

  • Đại học Adelaide (Úc)
  • Công ty Virginia Diodes Inc (Mỹ)
  • Viện Hasso Plattner và Đại học Potsdam (Đức)

Công trình được đăng tải trên IEEE Journal of Microwaves (2026).

Điểm nổi bật của công nghệ

  • Không cần đầu dò vật lý hay phải tắt chip.
  • Hệ thống thu siêu nhạy với bộ thu homodyne quadrature, giúp loại bỏ nhiễu nền và giữ lại tín hiệu điện thực sự.
  • Có thể phát hiện thay đổi ở vùng nhỏ hơn cả bước sóng terahertz, vốn trước đây bị coi là bất khả thi.
  • Hoạt động tốt trên nhiều loại linh kiện phổ biến như diode và transistor.

Ứng dụng tiềm năng

  • Điện tử công suất cao: kiểm tra an toàn mà không cần ngắt hệ thống.
  • Quốc phòng & an ninh: xác minh tính toàn vẹn phần cứng, phát hiện linh kiện bị lỗi hoặc bị can thiệp.
  • Chip thế hệ mới: mở đường cho điện tử tự chẩn đoán, giám sát mạch tích hợp phức tạp, và rút ngắn thời gian phát triển.

“Nghiên cứu này mở ra cánh cửa cho điện tử thông minh, tự giám sát và thế hệ chip nhanh hơn,” theo Giáo sư Chitchanok Chuengsatiansup, chuyên gia an ninh mạng tại Hasso Plattner Institute.

Đây là bước tiến quan trọng trong lĩnh vực kiểm tra và giám sát chip điện tử. Với khả năng “nhìn xuyên” vào hoạt động bên trong mà không cần can thiệp, công nghệ terahertz hứa hẹn sẽ thay đổi cách chúng ta phát triển, kiểm thử và bảo vệ các hệ thống điện tử trong tương lai.

https://techxplore.com
Bản quyền @ 2017 thuộc về Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Cần Thơ
Địa chỉ: Số 02, Lý Thường kiệt, phường Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ
Điện thoại: 0292.3820674, Fax: 0292.3821471; Email: sokhcn@cantho.gov.vn
Trưởng Ban biên tập: Ông Trần Đông Phương An - Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Cần Thơ