40.000 ca tử vong do bệnh tim mỗi năm ở Mỹ có liên quan đến thời tiết lạnh
Những đợt rét đột ngột có thể là một trong những nguyên nhân thầm lặng gây hại cho tim mạch.

Thời tiết lạnh không chỉ gây khó chịu mà còn nguy hiểm, dẫn đến sự gia tăng mạnh số ca tử vong liên quan đến tim mạch trên khắp nước Mỹ. (Nguồn ảnh: Shutterstock)
Nhiệt độ lạnh làm tăng nguy cơ tử vong do bệnh tim
Sau một trong những mùa đông lạnh giá nhất trong lịch sử trên khắp nước Mỹ, nghiên cứu mới đang làm sáng tỏ một mối nguy hiểm nghiêm trọng và thường bị bỏ qua. Những tháng lạnh hơn có liên quan đến tỷ lệ tử vong cao hơn đáng kể do đau tim, đột quỵ và bệnh động mạch vành so với những thời kỳ ôn hòa hơn. Kết quả được trình bày tại Phiên họp Khoa học Thường niên của Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (ACC.26) cũng cho thấy thời tiết nóng làm tăng tỷ lệ tử vong do bệnh tim mạch, mặc dù mức tăng nhỏ hơn nhiều.
Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra mối liên hệ giữa nhiệt độ khắc nghiệt và tỷ lệ tử vong do bệnh tim mạch cao hơn, nhưng nhiều nghiên cứu chỉ tập trung vào các quốc gia khác hoặc chỉ một phần nhỏ của Hoa Kỳ. Ví dụ, một nghiên cứu trên Tạp chí JACC đã báo cáo rằng: việc tiếp xúc với nhiệt độ lạnh làm tăng nguy cơ đau tim. Nghiên cứu mới nhất này cung cấp cái nhìn toàn diện nhất từ trước đến nay về tác động của nhiệt độ đến tỷ lệ tử vong liên quan đến tim mạch trên một phần lớn dân số Hoa Kỳ.
"Đây là lần đầu tiên chúng ta có số liệu thực tế cho hầu hết các khu vực của Hoa Kỳ, và chúng tôi nhận thấy gánh nặng tử vong do cảm lạnh là khá đáng kể," Tiến sĩ Pedro Rafael Vieira De Oliveira Salerno, bác sĩ nội trú tại NYC Health + Hospitals/Elmhurst, Trường Y Icahn thuộc Bệnh viện Mt. Sinai ở New York và là tác giả chính của nghiên cứu, cho biết.
Dữ liệu trong 20 năm cho thấy kết quả rõ ràng
Nhóm nghiên cứu đã xem xét dữ liệu nhiệt độ hàng tháng và tỷ lệ tử vong do bệnh tim mạch tại 819 địa điểm trên khắp Hoa Kỳ, bao phủ khoảng 80% người Mỹ trên 25 tuổi. Dựa trên dữ liệu từ năm 2000 đến năm 2020, họ xác định 23°C (khoảng 74°F) là nhiệt độ liên quan đến tỷ lệ tử vong do bệnh tim mạch thấp nhất. Khi nhiệt độ tăng hoặc giảm so với mức này, tỷ lệ tử vong đều tăng lên.
Mối quan hệ này tuân theo một đường cong hình chữ U không đối xứng: cả nhiệt độ cực cao và cực thấp đều làm tăng nguy cơ tử vong, nhưng tác động mạnh hơn nhiều ở phía nhiệt độ thấp. Các nhà nghiên cứu ước tính rằng nhiệt độ lạnh đã góp phần gây ra khoảng 40.000 ca tử vong do bệnh tim mạch mỗi năm trong suốt thời gian nghiên cứu (khoảng 6,3% tổng số ca tử vong do bệnh tim mạch), tổng cộng khoảng 800.000 ca tử vong trong hai thập kỷ. So với đó, nhiệt độ nóng có liên quan đến khoảng 2.000 ca tử vong mỗi năm (khoảng 0,33% tổng số ca tử vong do bệnh tim mạch), hoặc khoảng 40.000 ca trong cùng khoảng thời gian đó.
Vì sao thời tiết lạnh gây căng thẳng cho tim
Tiếp xúc với không khí lạnh gây ra một chuỗi phản ứng trong cơ thể, bao gồm viêm nhiễm và thu hẹp mạch máu. Những thay đổi này có thể làm tăng nguy cơ mắc các biến cố tim mạch nghiêm trọng. Người cao tuổi và những người mắc bệnh mãn tính đặc biệt có nguy cơ cao.
"Khi tỷ lệ mắc các bệnh mãn tính như tiểu đường, suy tim và bệnh thận mãn tính gia tăng ở Hoa Kỳ, chúng ta có thể dự đoán sẽ thấy số lượng người dễ bị ảnh hưởng bởi nhiệt độ khắc nghiệt cũng tăng lên", Salerno nói.
Lập kế hoạch ứng phó với rủi ro khí hậu và sức khỏe cộng đồng
Kết quả nghiên cứu cho thấy các cộng đồng nên chú trọng hơn đến những nguy hiểm do thời tiết lạnh gây ra khi chuẩn bị ứng phó với các rủi ro sức khỏe liên quan đến biến đổi khí hậu.
"Chúng ta thường tập trung vào các tác động liên quan đến nhiệt độ của biến đổi khí hậu, nhưng biến đổi khí hậu cũng bao gồm cả những đợt rét đậm. Chúng ta cần không chỉ các biện pháp giảm thiểu tác động của nhiệt độ cao mà còn cả các biện pháp giảm thiểu tác động của rét đậm", ông nói.
Kết quả trên cũng có thể giúp các bệnh viện và dịch vụ cấp cứu chuẩn bị cho sự gia tăng nhu cầu trong những thời kỳ lạnh giá.
"Điều quan trọng đối với công tác lập kế hoạch y tế công cộng và cả các cơ sở y tế là phải dự đoán được số lượng cuộc gọi cấp cứu y tế và tỷ lệ tử vong trong bệnh viện tăng cao hơn trong những đợt thời tiết lạnh. Hệ thống của chúng ta cần phải được chuẩn bị cho lượng bệnh nhân tăng đột biến đó", Salerno nói.
Các nhà khoa học lưu ý rằng, nghiên cứu này sử dụng dữ liệu nhiệt độ hàng tháng thay vì đo lường hàng ngày, và kết quả được phân tích ở cấp độ dân số chứ không phải từng cá nhân. Nghiên cứu trong tương lai sẽ xem xét mối liên hệ giữa sự thay đổi nhiệt độ và số lần kích hoạt dịch vụ cấp cứu y tế liên quan đến các sự kiện tim mạch.