Sốt xuất huyết ở người lớn: không thể chủ quan – góc nhìn từ nghiên cứu mới nhất tại Cần Thơ
Nghiên cứu "Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và đánh giá kết quả điều trị của bệnh nhân Sốt xuất huyết Dengue ở người lớn tại Bệnh viện Đa khoa thành phố Cần Thơ" do nhóm tác giả Trần Phúc Mai và các cộng sự từ Trường Đại học Y Dược Cần Thơ thực hiện. Bài báo vừa được công bố trên Tạp chí Y Dược học Cần Thơ (Số 93, năm 2025).

Dưới đây là những điểm nhấn đáng chú ý từ công trình nghiên cứu này.
1. Bức tranh thực tế: Đa dạng và nhiều cảnh báo
Nghiên cứu được tiến hành khảo sát trên 125 bệnh nhân người lớn điều trị nội trú trong giai đoạn 2024 - 2025. Kết quả cho thấy một thực tế đáng lưu tâm: Hơn một nửa số bệnh nhân (50,4%) nhập viện trong tình trạng có dấu hiệu cảnh báo, và có tới 8% rơi vào thể nặng.
Về triệu chứng, ngoài việc 100% bệnh nhân đều bị sốt và hơn 91% bị đau đầu dữ dội, người bệnh còn phải đối mặt với nhiều biểu hiện gây mệt mỏi khác như đau khớp (53,6%), đau vùng gan (51,2%) và nôn ói nhiều (48%). Đặc biệt, có đến 6,4% trường hợp người lớn diễn tiến tới mức độ sốc SXH – một biến chứng đe dọa trực tiếp đến tính mạng.
2. Những "cột mốc" thời gian sinh tử
Nghiên cứu đã phác họa rõ nét diễn tiến của bệnh qua các xét nghiệm máu, cung cấp những "cột mốc" vàng để bệnh nhân và bác sĩ cùng lưu tâm:
Từ ngày thứ 2 đến ngày thứ 5 của bệnh: Đây là giai đoạn lượng tiểu cầu bắt đầu giảm mạnh, khiến nguy cơ chảy máu tăng cao. Tiểu cầu chỉ bắt đầu phục hồi chậm chạp sau ngày thứ 5.
Ngày thứ 4: Là thời điểm thể tích hồng cầu (Hct) tăng cao nhất (tăng >40% so với bình thường). Đây là dấu hiệu của hiện tượng cô đặc máu, cảnh báo nguy cơ sốc do thất thoát huyết tương.
Tổn thương các cơ quan khác: Không chỉ ảnh hưởng tới máu, SXH ở người lớn còn gây tổn thương gan cấp tính (chủ yếu ở mức độ nhẹ và trung bình). Đáng chú ý, có khoảng 1/3 số bệnh nhân xuất hiện tình trạng tràn dịch màng phổi (31,2%) và tràn dịch màng bụng (32,8%).
3. Điểm sáng trong công tác điều trị tại tuyến đầu
Dù bệnh cảnh của SXH ở người lớn rất phức tạp và tiềm ẩn nhiều biến chứng, nhưng kết quả điều trị được ghi nhận trong nghiên cứu lại mang đến một tín hiệu vô cùng tích cực.
100% bệnh nhân trong nhóm nghiên cứu đã được điều trị khỏi hoàn toàn. Đáng kinh ngạc hơn, thời gian nằm viện trung bình chỉ dao động ở mức 5,15 ngày.
Con số này là một minh chứng rõ nét cho thấy năng lực tiếp nhận, chẩn đoán và phác đồ điều trị cực kỳ hiệu quả của đội ngũ y bác sĩ tại khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Đa khoa TP. Cần Thơ. Họ đã kiểm soát thành công không chỉ các ca thông thường mà cả những ca có dấu hiệu cảnh báo và ca nặng.
Từ những kết quả của nghiên cứu, thông điệp lớn nhất được rút ra là: Người lớn tuyệt đối không được chủ quan với Sốt xuất huyết. Tâm lý ỷ lại vào sức đề kháng của người trưởng thành thường dẫn đến việc tự điều trị tại nhà và nhập viện trễ, khiến bệnh dễ chuyển biến nặng. Khi có dấu hiệu sốt cao đột ngột, đau đầu, nhức mỏi cơ khớp, người bệnh cần đến ngay các cơ sở y tế để được làm xét nghiệm (NS1 Ag, IgM/IgG) và theo dõi sát sao, đặc biệt là trong những "ngày nguy hiểm" từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 6 của bệnh.
Để đọc toàn văn bài báo khoa học, độc giả có thể truy cập thông qua mã DOI: 10.58490/ctjump.2025i93.4197
Tạp chí Y Dược học Cần Thơ, số 93/2025