Trong thực hành lâm sàng, việc phát hiện sớm nguy cơ suy dinh dưỡng, nhất là ở người cao tuổi, vẫn còn nhiều hạn chế. Xuất phát từ thực tiễn đó, nghiên cứu “Xây dựng bảng điểm phân tầng nguy cơ suy dinh dưỡng nhằm can thiệp dinh dưỡng sớm ở bệnh nhân ung thư thực quản ngực tại Bệnh viện Thống Nhất” do tác giả Nguyễn Đỗ Nhân (Bệnh viện Thống Nhất) thực hiện đã mang lại những kết quả đáng chú ý, góp phần bổ sung công cụ sàng lọc hiệu quả trong lâm sàng.

Nghiên cứu được thiết kế theo phương pháp cắt ngang mô tả, tiến hành trên 65 bệnh nhân ung thư thực quản ngực điều trị tại Bệnh viện Thống Nhất trong giai đoạn từ tháng 6/2020 đến tháng 6/2025. Các bệnh nhân được đánh giá toàn diện về tình trạng dinh dưỡng thông qua nhiều chỉ số như chỉ số khối cơ thể (BMI), mức albumin huyết thanh, mức độ sụt cân và thang điểm nguy cơ suy dinh dưỡng (NRS-2002), cũng như tiêu chuẩn chẩn đoán suy dinh dưỡng theo GLIM.

Kết quả nghiên cứu cho thấy tình trạng suy dinh dưỡng ở nhóm bệnh nhân này ở mức đáng báo động. Cụ thể, gần một nửa bệnh nhân trên 70 tuổi có nguy cơ suy dinh dưỡng (46,1%). Tỷ lệ bệnh nhân có BMI dưới 18,5 kg/m² là 38,5%, trong khi 41,5% có nồng độ albumin huyết thanh dưới 35 g/L – dấu hiệu phản ánh tình trạng dinh dưỡng kém. Đáng chú ý, hơn một nửa số bệnh nhân (56,9%) ghi nhận sụt cân trên 5% trong vòng 6 tháng.

Khi áp dụng các công cụ đánh giá chuẩn hóa, kết quả càng cho thấy rõ mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Có đến 81,5% bệnh nhân có nguy cơ suy dinh dưỡng theo thang điểm NRS-2002 (trên 3 điểm), và 73,8% được xác định là suy dinh dưỡng theo tiêu chuẩn GLIM. Những con số này cho thấy nhu cầu cấp thiết phải có các công cụ sàng lọc hiệu quả và dễ áp dụng trong thực hành lâm sàng.

Điểm nổi bật của nghiên cứu là việc xây dựng bảng điểm phân tầng nguy cơ suy dinh dưỡng, chia thành ba mức: nguy cơ thấp (0–2 điểm), trung bình (3–5 điểm) và cao (≥ 6 điểm). Công cụ này cho phép phân loại nhanh bệnh nhân theo mức độ nguy cơ, từ đó giúp bác sĩ đưa ra quyết định can thiệp dinh dưỡng phù hợp và kịp thời.

Đánh giá hiệu quả của bảng điểm cho thấy kết quả khả quan. Với điểm cắt > 3, công cụ có độ nhạy lên đến 89,5% và độ đặc hiệu 70,0% trong việc xác định nguy cơ suy dinh dưỡng. Điều này đồng nghĩa với khả năng phát hiện sớm phần lớn các trường hợp có nguy cơ, đồng thời vẫn đảm bảo mức độ chính xác hợp lý trong sàng lọc.

Từ những kết quả đạt được, nghiên cứu khẳng định suy dinh dưỡng là tình trạng phổ biến ở bệnh nhân ung thư thực quản và cần được quan tâm đúng mức. Đồng thời, bảng điểm phân tầng nguy cơ được đề xuất không chỉ có giá trị khoa học mà còn mang tính ứng dụng cao, có thể triển khai trong thực hành lâm sàng nhằm hỗ trợ phát hiện sớm và can thiệp dinh dưỡng kịp thời.

Trong bối cảnh điều trị ung thư ngày càng hướng đến cá thể hóa và toàn diện, việc tích hợp đánh giá dinh dưỡng vào quy trình chăm sóc bệnh nhân là một bước đi cần thiết. Nghiên cứu của tác giả Nguyễn Đỗ Nhân đã góp phần quan trọng trong việc hiện thực hóa mục tiêu này, mở ra hướng tiếp cận hiệu quả nhằm nâng cao chất lượng điều trị và cải thiện tiên lượng cho người bệnh.

Nghiên cứu công bố trên Tạp chí Y Dược học Cần Thơ, số 93/2025