Một con bướm Arrota festae màu xanh lục sau quá trình biến thái. Nguồn ảnh: Đại học St Andrews, Đại học Reading, Viện Nghiên cứu Nhiệt đới Smithsonian và Đại học Amsterdam.

Các nhà nghiên cứu báo cáo rằng Arota festae, một loài châu chấu nhiệt đới còn được gọi là "dế bụi", trải qua sự thay đổi màu sắc ngoạn mục này trong khoảng hai tuần. Loài này sống trong các khu rừng ở Panama, Colombia và Suriname, nơi sự sống còn thường phụ thuộc vào việc ẩn mình ngay trước mắt mọi người.

Nghiên cứu bắt đầu khi các nhà khoa học nhận thấy một con châu chấu cái đang nghỉ ngơi dưới ánh đèn tại trạm nghiên cứu thực địa của Viện Nghiên cứu Nhiệt đới Smithsonian trên đảo Barro Colorado ở Panama. Ban đầu, nó nổi bật với màu hồng rực rỡ. Chỉ mười một ngày sau, nó đã hoàn toàn hòa lẫn vào môi trường xung quanh sau khi chuyển sang màu xanh lục. Phát hiện này được công bố trên Tạp chí Ecology.

Ngụy trang và bắt chước lá cây

Các nhà nghiên cứu tin rằng sự biến đổi này không phải ngẫu nhiên. Thay vào đó, nó có thể phản ánh một chiến lược phổ biến của thực vật được gọi là "sự xanh hóa chậm". Ở nhiều loài nhiệt đới, lá non mới mọc ra có màu hồng hoặc đỏ tươi trước khi dần chuyển sang màu xanh khi trưởng thành.

Thời điểm đó có thể rất quan trọng. Trên đảo Barro Colorado, khoảng một phần ba số loài thực vật tạo ra những chiếc lá non đầy màu sắc quanh năm. Đối với một loài côn trùng có thể thích nghi với cả hai giai

Tiến sĩ Benito Wainwright, thuộc Đại học St. Andrews, tác giả chính, cho biết: “Việc tìm thấy cá thể này thực sự là một bất ngờ. Vì nó rất hiếm, chúng tôi đã giữ nó trong điều kiện tự nhiên và phát hiện nó đổi màu từ hồng đậm sang xanh lục.”

“Thay vì là một đặc điểm di truyền kỳ lạ, đây thực chất có thể là một chiến lược sinh tồn được điều chỉnh tinh tế, theo sát vòng đời của lá cây rừng mưa mà loài côn trùng này đang cố gắng bắt chước.”

Những quan sát và ý nghĩa khoa học

Các nhà nghiên cứu đã nuôi nhốt con côn trùng này trong 30 ngày và chụp ảnh nó mỗi ngày. Màu hồng tươi của nó nhạt dần thành màu pastel sau bốn ngày, và đến ngày thứ mười một, nó trông giống hệt như dạng màu xanh lá cây thông thường.

Loài châu chấu hồng đã được ghi nhận trong các tài liệu khoa học từ năm 1878, nhưng chúng thường được cho là những đột biến hiếm gặp và không mang lại lợi thế nào. Nghiên cứu này dường như là ví dụ được ghi nhận đầu tiên về việc một con châu chấu hoàn thành quá trình thay đổi màu sắc đầy đủ trong một giai đoạn duy nhất của đời sống.

Những hiểu biết về sự thích nghi và tiến hóa của rừng mưa nhiệt đới

Tiến sĩ Matt Greenwell, thuộc Đại học Reading, đồng tác giả của nghiên cứu, cho biết: “Rừng nhiệt đới là những môi trường vô cùng phức tạp, và phát hiện này hé lộ chính xác cách một số loài động vật đã tiến hóa để khai thác chúng.”

“Bạn có thể nghĩ rằng một con côn trùng màu hồng tươi trong một khu rừng chủ yếu là màu xanh sẽ nổi bật trước kẻ săn mồi giống như một người công nhân mặc áo phản quang. Ý tưởng rằng một con côn trùng có thể dần dần thay đổi màu sắc để bắt kịp với màu lá mà nó ngụy trang cho thấy rừng mưa nhiệt đới năng động như thế nào và là một ví dụ đáng chú ý về khả năng ngụy trang trong thực tế.”