Theo nghiên cứu của Đại học Cardiff, hợp chất này giúp giảm sự tích tụ mảng bám trong động mạch, giảm viêm và khiến mảng bám ít có khả năng vỡ hơn – yếu tố chính gây ra nhồi máu cơ tim và đột quỵ.

Trong nghiên cứu công bố trên tạp chí Antioxidants, các nhà khoa học xác định urolithin A là hợp chất chủ chốt. Đây là sản phẩm khi vi khuẩn đường ruột phân giải polyphenol từ lựu. Urolithin A cho thấy hiệu quả rõ rệt trong các mô hình tiền lâm sàng về xơ vữa động mạch.

Quả lựu chứa nhiều punicalagin, một loại polyphenol thường gắn liền với lợi ích tim mạch. Tuy nhiên, cơ thể hấp thụ trực tiếp rất ít. Thay vào đó, vi khuẩn đường ruột chuyển hóa thành urolithin – những phân tử nhỏ hơn, có thể lưu thông trong máu và tác động đến mô.

Giáo sư Dipak Ramji, tác giả chính, nhấn mạnh: “Tác động sinh học thực sự đến từ những gì vi khuẩn đường ruột tạo ra từ hợp chất trong lựu, chứ không phải từ chính hợp chất trong quả.”

Trong thí nghiệm trên tế bào miễn dịch và tế bào mạch máu người, urolithin A nổi bật với khả năng giảm stress oxy hóa, hạ hoạt động gen gây viêm, hạn chế di chuyển của tế bào miễn dịch và giảm hấp thụ cholesterol. Đây đều là những quá trình trung tâm trong sự hình thành mảng bám động mạch.

Khi thử nghiệm trên chuột thiếu thụ thể LDL và ăn chế độ nhiều chất béo, sau 12 tuần, nhóm được bổ sung urolithin A có mảng bám nhỏ hơn, ít tế bào viêm hơn, đồng thời mảng bám chứa nhiều tế bào cơ trơn và collagen hơn – yếu tố giúp mảng bám ổn định, ít nguy cơ vỡ.

Điều đáng chú ý là hiệu quả này xuất hiện mà không cần giảm cholesterol máu, cho thấy urolithin A hoạt động bằng cách giảm viêm và ổn định mảng bám.

Ngoài động mạch, urolithin A còn giúp giảm số lượng tế bào miễn dịch gây viêm trong máu, đồng thời tăng mức axit béo chuỗi ngắn – dấu hiệu cho thấy hoạt động tích cực của hệ vi sinh đường ruột. Phân tích RNA-seq cũng cho thấy urolithin A ảnh hưởng đến hàng trăm gen liên quan đến viêm, stress oxy hóa và chuyển hóa.

Giáo sư Ramji nhận định: “Kết quả này giải thích vì sao chế độ ăn giàu trái cây như lựu thường gắn liền với lợi ích tim mạch, nhưng cũng lý giải sự khác biệt giữa các cá nhân – không phải ai cũng có hệ vi sinh tạo ra urolithin A hiệu quả.”

Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng cần thêm thử nghiệm trên người để xác nhận. Nếu kết quả tương tự, urolithin A có thể trở thành liệu pháp bổ trợ trong điều trị bệnh tim mạch, tập trung vào giảm viêm và ổn định mảng bám.

“Nghiên cứu này mở ra cánh cửa cho việc sử dụng urolithin A và các chiến lược dựa trên hệ vi sinh trong phòng ngừa bệnh tim mạch,” Giáo sư Ramji kết luận.