Bước 1: Làm rõ vấn đề hoặc mục tiêu cần xử lý

Trước khi bắt đầu phiên thảo luận, đội ngũ cần xác định chính xác nội dung đang cần giải quyết. Đó có thể là cải tiến sản phẩm, xử lý phản hồi tiêu cực từ khách hàng hoặc lựa chọn hướng đi cho một dự án quan trọng. Việc thống nhất mục tiêu giúp toàn bộ thành viên hiểu vì sao phải sử dụng phương pháp này và tránh lan man ngoài phạm vi.

Bước 2: Tổ chức nhóm làm việc phù hợp

Tùy quy mô cuộc họp, doanh nghiệp có thể chia người tham gia thành các nhóm nhỏ để tăng mức độ tập trung. Mỗi nhóm sẽ đảm nhận một “vai trò tư duy” riêng, nhờ đó quá trình trao đổi trở nên có cấu trúc và tránh tình trạng nhiều ý kiến chồng chéo cùng lúc.

Bước 3: Phân công vai trò theo từng màu mũ

Ở giai đoạn này, từng nhóm hoặc cá nhân được giao một chiếc mũ cụ thể. Nhóm “mũ trắng” chịu trách nhiệm tổng hợp số liệu, dữ kiện và thông tin thực tế. “Mũ đỏ” phản ánh cảm xúc và trực giác liên quan đến vấn đề. “Mũ đen” tập trung phân tích nguy cơ và điểm yếu. “Mũ vàng” tìm kiếm lợi ích và tiềm năng tích cực. “Mũ xanh lá” đề xuất ý tưởng mới. Trong khi đó, “mũ xanh dương” giữ vai trò điều phối và kiểm soát tiến trình.

Bước 4: Thảo luận tuần tự theo từng góc nhìn

Doanh nghiệp có thể triển khai thảo luận lần lượt từng chiếc mũ. Khi ở giai đoạn “mũ trắng”, nhóm chỉ bàn về dữ liệu và bằng chứng xác thực. Sang “mũ đỏ”, mọi người được phép chia sẻ cảm nhận cá nhân mà không cần chứng minh. Đến “mũ đen”, các rủi ro và hạn chế được mổ xẻ kỹ lưỡng. “Mũ vàng” mở ra góc nhìn tích cực và cơ hội tăng trưởng. Với “mũ xanh lá”, đội ngũ tập trung vào giải pháp sáng tạo, kể cả những phương án chưa từng thử nghiệm.

Cách tiếp cận theo từng bước giúp startup tránh tranh luận cảm tính và đảm bảo mỗi khía cạnh đều được xem xét đầy đủ.

Bước 5: Tổng hợp và xây dựng phương án hành động

Sau khi hoàn tất các vòng thảo luận, người điều phối ở “mũ xanh dương” sẽ hệ thống lại toàn bộ ý kiến. Những dữ kiện quan trọng, rủi ro lớn, cơ hội nổi bật và ý tưởng khả thi được gom lại để hình thành kế hoạch cụ thể. Đây là giai đoạn chuyển từ tư duy sang hành động.

Bước 6: Quyết định và đánh giá lại hiệu quả

Dựa trên phân tích đa chiều, doanh nghiệp đưa ra lựa chọn cuối cùng. Tuy nhiên, quy trình không dừng lại ở quyết định. Startup cần xem xét lại hiệu quả của cuộc họp và mức độ phù hợp của giải pháp sau khi triển khai thực tế, từ đó rút kinh nghiệm cho các lần áp dụng tiếp theo.

Ứng dụng thực tế trong hoạt động startup

Trong các cuộc họp nội bộ, việc phân chia vai trò theo từng màu mũ giúp hạn chế tranh cãi cá nhân và tạo môi trường trao đổi có tổ chức. Mỗi thành viên tập trung vào một khía cạnh cụ thể, đảm bảo mọi góc nhìn – từ dữ liệu, cảm xúc đến rủi ro và cơ hội – đều được đề cập.

Ở lĩnh vực quản trị dự án, mô hình này hỗ trợ nhà quản lý nhận diện sớm thách thức tiềm ẩn, đồng thời phát hiện giá trị gia tăng của dự án. Việc cân bằng giữa “mũ đen” và “mũ vàng” giúp startup vừa thận trọng vừa không bỏ lỡ cơ hội.

Đối với các quyết định chiến lược như gọi vốn, mở rộng thị trường hay tái định vị sản phẩm, 6 chiếc mũ tư duy tạo ra nền tảng phân tích toàn diện. Nhờ đó, ban lãnh đạo giảm nguy cơ thiên lệch quan điểm và nâng cao chất lượng lựa chọn dài hạn.

Việc áp dụng đúng quy trình không chỉ cải thiện chất lượng thảo luận mà còn góp phần xây dựng văn hóa ra quyết định khoa học trong doanh nghiệp trẻ.